Nederlandse supermarkten koploper in eiwittransitie

Tuesday January 27, 2026
Albert Heijn, Lidl en Jumbo, de drie grootste supermarkten van Nederland, behoren tot de Europese top vier met hun plannen richting een duurzamer voedselsysteem. Dit blijkt uit Superlijst Groen Europa 2026. Lidl en Albert Heijn lopen voorop met uitwerking van klimaatdoelen naar concrete plannen, maar alleen Jumbo laat voorzichtige dalende emissies zien. Daarmee zijn de doelen in het klimaatakkoord van Parijs nog niet in zicht, waarvoor een sterke daling van uitstoot vereist is.
De benchmark is een initiatief van denktank Questionmark, in samenwerking met WWF Nederland, Madre Brava en ProVeg International. In totaal zijn 27 supermarkten in acht Europese landen beoordeeld op twee thema’s: de afstemming van klimaatplannen op het Parijs-akkoord en de ambities om de consumptie van plantaardige voeding te stimuleren en te monitoren.
Hoewel de Nederlandse retailers positief in de lijst afsteken, schetst het totaalbeeld dat meer actie nodig is om de gestelde doelen ook te behalen. Want ondanks maatregelen stijgt de totale CO2-uitstoot van zowel Albert Heijn als Lidl en laat alleen Jumbo een lichte daling zien. Ook lopen de Nederlandse supermarkten voorop met hun plannen voor de verschuiving naar meer plantaardige voeding, maar vragen de tot nu toe behaalde resultaten om versnelling om die doelen te kunnen behalen.
Charlotte Linnebank, Directeur Questionmark: "Supermarkten hebben de macht om een gezonder en klimaatvriendelijker voedselsysteem vorm te geven. Hoewel een aantal supermarkten gedetailleerde klimaatplannen heeft gepubliceerd, benut de sector als geheel nog lang niet zijn invloed om de doelen van het Parijs-akkoord te behalen, en is er nog geen dalende trend van emissies te zien. Met Superlijst willen we best practices in de schijnwerpers zetten, maar bovenal concrete stappen bieden voor elke supermarkt, zodat zij hun ambities ook daadwerkelijk kunnen realiseren."
Gezamenlijk doel voor de eiwittransitie
Van alle voedselproducten dragen dierlijke producten het meest bij aan de opwarming van de aarde. Het herzien van de verhouding tussen plantaardige en dierlijke eiwitten is daarom van essentieel belang. Alle onderzochte Nederlandse supermarkten hebben een doel voor 60% plantaardig eiwit verkoop in 2030. De Nederlandse supermarkten tonen leiderschap met hun ambitieuze doelen voor een eiwittransitie," zegt Freya Hiemstra, Corporate Engagement Lead bij ProVeg Nederland. "Er zijn al goede, individuele stappen gezet, zoals het gelijk prijzen van plantaardige producten en het stoppen met promoties op vers vlees. De cijfers laten echter zien dat de supermarkten nog niet op koers liggen om het doel van 60% plantaardig in 2030 te behalen. Om de impact te vergroten, is het tijd voor sectorbrede samenwerking."
Parijs-Akkoord
Lidl Nederland en Albert Heijn zijn twee van de slechts zeven supermarkten in Europa die gedetailleerde routekaarten hebben gepubliceerd om hun kortetermijndoelstellingen voor emissiereductie te behalen. Albert Heijn is zelfs de eerste supermarkt ter wereld die methaanemissies afzonderlijk rapporteert. Toch lijkt het er op dat geen van de Nederlandse supermarkten op schema ligt om de doelen van het Parijs-akkoord te behalen.
Opvallend is dat alle drie de Nederlandse supermarkten de eiwittransitie hebben opgenomen in hun klimaatplannen, in lijn met het Planetary Health Diet. Corné van Dooren, adviseur duurzame voeding bij WWF-NL: "Nederlandse supermarkten hebben ambitieuze doelstellingen die aansluiten bij een voedingspatroon dat binnen de ecologische grenzen van de aarde blijft. Hierin zijn ze een voorbeeld voor andere Europese supermarkten. Tegelijk komt het er de komende tijd op aan: komende jaren moeten ze hun plannen waarmaken. Hun tussentijdse rapporten tonen aan dat haast is geboden om die doelen te halen. Hierbij is meer aandacht voor het stimuleren van plantaardige eiwitconsumptie essentieel.”
Van ambitie naar actie: overzicht Europa
Superlijst Groen Europa 2026 vergeleek de duurzaamheidsdoelstellingen van 27 Europese supermarkten in acht landen. Lidl presteert in alle onderzochte landen beter dan de lokale concurrenten. Samen met Albert Heijn en Jumbo behoort het tot de best presterende supermarkten van deze Superlijst. In totaal hebben zeven supermarkten een gedetailleerde klimaatroutekaart gepubliceerd: Lidl (DE, NL, ES, PL), Albert Heijn en Carrefour (FR, ES). Ook geven zeven supermarkten - Albert Heijn, Jumbo, Lidl (DE, NL), Migros, Rewe en Tesco - financiële ondersteuning voor hun leveranciers om emissiereducties in de gehele keten te realiseren. Acht supermarkten hebben een plantaardig eiwitdoel gepubliceerd, waarvan vier doelen hebben in lijn met het Planetary Health Diet: Albert Heijn, Lidl (NL en PL) en Jumbo. Andere supermarkten nemen wat voorzichtigere stappen op dit thema. Negen supermarkten zetten nog geen stappen op de eiwittransitie.
De benchmark is een initiatief van denktank Questionmark, in samenwerking met WWF Nederland, Madre Brava en ProVeg International. In totaal zijn 27 supermarkten in acht Europese landen beoordeeld op twee thema’s: de afstemming van klimaatplannen op het Parijs-akkoord en de ambities om de consumptie van plantaardige voeding te stimuleren en te monitoren.
Hoewel de Nederlandse retailers positief in de lijst afsteken, schetst het totaalbeeld dat meer actie nodig is om de gestelde doelen ook te behalen. Want ondanks maatregelen stijgt de totale CO2-uitstoot van zowel Albert Heijn als Lidl en laat alleen Jumbo een lichte daling zien. Ook lopen de Nederlandse supermarkten voorop met hun plannen voor de verschuiving naar meer plantaardige voeding, maar vragen de tot nu toe behaalde resultaten om versnelling om die doelen te kunnen behalen.
Charlotte Linnebank, Directeur Questionmark: "Supermarkten hebben de macht om een gezonder en klimaatvriendelijker voedselsysteem vorm te geven. Hoewel een aantal supermarkten gedetailleerde klimaatplannen heeft gepubliceerd, benut de sector als geheel nog lang niet zijn invloed om de doelen van het Parijs-akkoord te behalen, en is er nog geen dalende trend van emissies te zien. Met Superlijst willen we best practices in de schijnwerpers zetten, maar bovenal concrete stappen bieden voor elke supermarkt, zodat zij hun ambities ook daadwerkelijk kunnen realiseren."
Gezamenlijk doel voor de eiwittransitie
Van alle voedselproducten dragen dierlijke producten het meest bij aan de opwarming van de aarde. Het herzien van de verhouding tussen plantaardige en dierlijke eiwitten is daarom van essentieel belang. Alle onderzochte Nederlandse supermarkten hebben een doel voor 60% plantaardig eiwit verkoop in 2030. De Nederlandse supermarkten tonen leiderschap met hun ambitieuze doelen voor een eiwittransitie," zegt Freya Hiemstra, Corporate Engagement Lead bij ProVeg Nederland. "Er zijn al goede, individuele stappen gezet, zoals het gelijk prijzen van plantaardige producten en het stoppen met promoties op vers vlees. De cijfers laten echter zien dat de supermarkten nog niet op koers liggen om het doel van 60% plantaardig in 2030 te behalen. Om de impact te vergroten, is het tijd voor sectorbrede samenwerking."
Parijs-Akkoord
Lidl Nederland en Albert Heijn zijn twee van de slechts zeven supermarkten in Europa die gedetailleerde routekaarten hebben gepubliceerd om hun kortetermijndoelstellingen voor emissiereductie te behalen. Albert Heijn is zelfs de eerste supermarkt ter wereld die methaanemissies afzonderlijk rapporteert. Toch lijkt het er op dat geen van de Nederlandse supermarkten op schema ligt om de doelen van het Parijs-akkoord te behalen.
Opvallend is dat alle drie de Nederlandse supermarkten de eiwittransitie hebben opgenomen in hun klimaatplannen, in lijn met het Planetary Health Diet. Corné van Dooren, adviseur duurzame voeding bij WWF-NL: "Nederlandse supermarkten hebben ambitieuze doelstellingen die aansluiten bij een voedingspatroon dat binnen de ecologische grenzen van de aarde blijft. Hierin zijn ze een voorbeeld voor andere Europese supermarkten. Tegelijk komt het er de komende tijd op aan: komende jaren moeten ze hun plannen waarmaken. Hun tussentijdse rapporten tonen aan dat haast is geboden om die doelen te halen. Hierbij is meer aandacht voor het stimuleren van plantaardige eiwitconsumptie essentieel.”
Van ambitie naar actie: overzicht Europa
Superlijst Groen Europa 2026 vergeleek de duurzaamheidsdoelstellingen van 27 Europese supermarkten in acht landen. Lidl presteert in alle onderzochte landen beter dan de lokale concurrenten. Samen met Albert Heijn en Jumbo behoort het tot de best presterende supermarkten van deze Superlijst. In totaal hebben zeven supermarkten een gedetailleerde klimaatroutekaart gepubliceerd: Lidl (DE, NL, ES, PL), Albert Heijn en Carrefour (FR, ES). Ook geven zeven supermarkten - Albert Heijn, Jumbo, Lidl (DE, NL), Migros, Rewe en Tesco - financiële ondersteuning voor hun leveranciers om emissiereducties in de gehele keten te realiseren. Acht supermarkten hebben een plantaardig eiwitdoel gepubliceerd, waarvan vier doelen hebben in lijn met het Planetary Health Diet: Albert Heijn, Lidl (NL en PL) en Jumbo. Andere supermarkten nemen wat voorzichtigere stappen op dit thema. Negen supermarkten zetten nog geen stappen op de eiwittransitie.


