Nationaal Vleesonderzoek 2026: consument omarmt nog steeds vlees

Meer dan de helft van de Nederlandse consumenten vindt dat de vleesverwerkende industrie en achterliggende keten onvoldoende waardering krijgen. Wel verlangt diezelfde consument meer openheid over dierenwelzijn, voedselveiligheid en herkomst. Ook zou er meer aandacht moeten zijn voor betaalbaarheid en voedselzekerheid.

Dat zijn de belangrijke uitkomsten van het Nationaal Vleesonderzoek 2026, dat vanochtend werd gepresenteerd en overhandigd aan de Tweede Kamer.

Ander beeld
Wie het publieke debat over vlees volgt, zou gemakkelijk kunnen denken dat Nederland massaal afscheid neemt van vlees. Het Nationaal Vleesonderzoek 2026 laat echter een ander beeld zien. Circa 95 procent van de Nederlanders geeft aan vlees te eten. Dat percentage is al jaren opvallend stabiel. Nederlanders schatten zelf dat slechts 73 procent van de bevolking vlees eet. De maatschappelijke perceptie loopt daarmee behoorlijk achter op de werkelijkheid.

Dat betekent niet dat er niets verandert. Nederlanders eten gemiddeld minder vlees dan vroeger en een deel van de consumenten kiest bewust voor afwisseling. Maar volledig stoppen met vlees blijft een beperkt verschijnsel. Matiging is veel gebruikelijker dan afscheid.

Betaalbaarheid steeds belangrijker
Voor de vleesketen is vooral de betaalbaarheid een belangrijke boodschap. Smaak staat nog altijd met afstand bovenaan als reden om vlees te eten. Daarnaast spelen gewoonte, voedingswaarde, gemak en prijs een belangrijke rol.

De prijs wordt daarbij steeds nadrukkelijker genoemd. 52 procent van de Nederlanders vindt dat vlees financieel niet of zeker niet meer voor iedereen bereikbaar is. In 2024 was dat nog 45 procent. Twee op de drie Nederlanders (66 procent) vinden bovendien dat vlees betaalbaar moet blijven voor mensen met lagere inkomens. Verduurzaming en dierenwelzijn spelen een belangrijke rol in het maatschappelijke debat, maar het onderzoek laat zien dat consumenten deze thema’s niet los zien van betaalbaarheid, smaak en kwaliteit.

Duidelijke voorkeur voor Nederlands vlees
Ook de herkomst van vlees blijkt belangrijk. 63 procent van de Nederlanders geeft de voorkeur aan vlees van Nederlandse herkomst. Bij een vergelijking tussen twee vergelijkbare producten kiest 36 procent altijd voor de Nederlandse aanduiding en nog eens 41 procent wanneer de prijs gelijk is.

Nederlandse consumenten verbinden die herkomst onder meer aan kwaliteit, betrouwbaarheid, controle en voedselveiligheid. Bovendien vindt 69 procent dat Nederland ook in de toekomst een sterke vleesindustrie moet behouden. Daarmee ontstaat een genuanceerd beeld. De consument staat open voor verduurzaming, dierenwelzijn en innovatie, maar ziet tegelijkertijd nog altijd een duidelijke plaats voor vlees. Alternatieven worden niet massaal omarmd: 54 procent zegt bijvoorbeeld geen hybride producten te kopen.

Meer waardering gevraagd
Voor de vleesindustrie ligt er daarom niet alleen een kans, maar ook een opdracht. Consumenten stellen hogere eisen aan het product en willen weten waar het vandaan komt, wat het kost en wat zij ervoor terugkrijgen. De sector zal duidelijker moeten communiceren over verduurzaming, dierenwelzijn, voedselveiligheid, innovatie en de economische betekenis van de keten. Opvallend is dat 55 procent vindt dat de vleesverwerkende industrie onvoldoende waardering krijgt van overheid en politiek. Slechts 11 procent vindt die waardering voldoende.

Het Nationaal Vleesonderzoek 2026 laat daarmee vooral zien dat consumentengedrag genuanceerder is dan het publieke debat soms doet vermoeden. De Nederlander eet vlees, staat open voor verandering, maar neemt daarmee nog geen afscheid van zijn vertrouwde product.

Lees meer over het Nationaal Vleesonderzoek 2026 in de volgende uitgave van vaktijdschrift Meat&Co.